Skrypt dla 2 semestru

?

Przedmiot : HISTORIA I TERA?NIEJSZO??

?

Podr?cznik

Historia i tera?niejszo? , Cz.2, Historia i tera?niejszo?? liceum i technikum. Zakres podstawowy.

?

1155/1/2022  Historia i tera?niejszo?? -program nauczania liceum i technikum –zakres rozszerzony ,wyd.WSiP,autor Izabella Modzelewska-Rysak, Leszek Rysak

?

Cele nauczania :

?

Cele og?lne

?

• przygotowanie m?odego cz?owieka do ?wiadomego i odpowiedzialnego funkcjonowania w nowoczesnym spo?ecze?stwie;

?

• zapoznanie ucznia z najnowszymi dziejami Polski i ?wiata oraz przygotowanie do rozumienia wsp??czesno?ci.

?

Cele szczeg??owe

?

? Ucze?: 1) posiada rzeteln? wiedz?? o najwa?niejszych procesach politycznych, spo?ecznych, gospodarczych, kulturowych zachodz?cych w Polsce i na ?wiecie po 1945 r.;

?

? 2) potrafi korzysta?? z wiedzy, ??czy fakty, analizoanie? i? wysnuwa?? wnioski, tworzy? ci?gi przyczynowo-skutkowe, wskazywa?? podobie?stwa i r??nice mi?dzy omawianymi procesami;

?

3) potrafi samodzielnie ocenia? ?fakty i uzasadnia? ?swoje stanowisko;

?

? 4) kszta?tuje postawe badacza poprzez selekcje? materia?u, analiz?? ?r??de?, interpretacje, ocen? pod k?tem zgodno?ci z prawd?, wskazywanie element??w propagandowych i manipulacyjnych;

?

5) rozumie przemiany zachodz?ce we wsp??czesnym ?wiecie,

?

6) potrafi samodzielnie budowaĂŚ wypowiedzi, zarĂłwno ustne, jak i? pisemne, uzasadniaĂŚ swoje stanowisko;

?

?7) ksztaÂłtuje postawĂŞ mÂłodego aktywnego obywatela, stara siĂŞ przygotowaĂŚ do udziaÂłu w? Âżyciu publicznym zarĂłwno paĂąstwa, jak i swojej maÂłej ojczyzny poprzez branie udziaÂłu w? debatach, doskonalenie umiejĂŞtnoÂści autoprezentacji, uczestniczenie w? projektach i? wycieczkach tematycznych; 8) doskonali system wartoÂści umoÂżliwiajÂący wÂłaÂściwe ocenianie intencji i? skutkĂłw dziaÂłaĂą;

?

9) rozumie zwiÂązek kultury polskiej z? normami i? wzorcami klasycznej cywilizacji grecko-rzymskiej i? chrzeÂścijaĂąstwa;

?

10) przedstawia kulturowe, spoÂłeczne i? ekonomiczne konsekwencje rozwoju internetu i? technologii cyfrowych, potrafi korzystaĂŚ z? ich zasobĂłw, dokonujÂąc wÂłaÂściwej selekcji materiaÂłu;

?

11) zdaje sobie sprawĂŞ z? zagroÂżeĂą zwiÂązanych z? korzystaniem z? technologii cyfrowych;

?

12) rozumie rolê i? si³ê oddzia³ywania wspó³czesnych mediów spo³ecznoœciowych, zdaje sobie sprawê z? zagro¿eù zwi¹zanych z? korzystaniem z? nich;

?

13) ksztaÂłtuje postawĂŞ otwartoÂści na Âświat i? na drugiego czÂłowieka.

?

Kanw¹ programu s¹ wydarzenia historyczne, a? g³ówny nacisk zosta³ po³o¿ony na kwestie spo³eczne, a? zw³aszcza wp³yw paùstwa na spo³eczeùstwo i? jednostkê. W? odniesieniu do faktografii w? programie przyjêto zasadê prezentowania najnowszej historii Polski i? œwiata po 1945 r. w? uk³adzie chronologicznym.

?

?

?

UmiejĂŞtnoÂści i postawy

?

UczeĂą:

?

1) Rozpoznaje miejsce czÂłowieka w? procesie historycznym, jego relacje ze spoÂłecznoÂściÂą lokalnÂą, ojczyznÂą, krĂŞgiem kulturowym, innymi narodami i? religiami.

?

2) Dokonuje oceny faktĂłw, wydarzeĂą oraz celĂłw i? metod dziaÂłaĂą ludzi.

?

3) Wykorzystuje podstawowÂą wiedzĂŞ z? zakresu historii i? wiedzy o? spoÂłeczeĂąstwie do badania powiÂązaĂą miĂŞdzy zjawiskami z? dziejĂłw powszechnych i? Polski.

?

4) Dociera do ró¿nych Ÿróde³ informacji z? zakresu historii i? wiedzy o? spo³eczeùstwie, integruje wiedzê uzyskan¹ z? ró¿nych Ÿróde³, potrafi zestawiaÌ i? porównywaÌ pozyskane informacje.

?

5) Posiada umiejêtnoœÌ interpretacji i? krytycznej oceny ró¿nych Ÿróde³ informacji.

?

6) RozwiÂązuje problemy indywidualnie i? w? zespole, z? uwzglĂŞdnieniem podziaÂłu zadaĂą.

?

7) Dostrzega zwi¹zki miêdzy ró¿nymi krêgami ludzkiego dziedzictwa kulturowego, a? w? szczególnoœci zwi¹zki miêdzy kultur¹ Grecji i? Rzymu i? dziedzictwem chrzeœcijaùstwa a? wspó³czesn¹ cywilizacj¹ Zachodu.

?

? 8) PosÂługuje siĂŞ sÂłownikami i? encyklopediami w? celu zrozumienia i? interpretacji popularnych zwrotĂłw, sentencji, pojĂŞĂŚ i? terminĂłw pochodzÂących z? jĂŞzykĂłw klasycznych lub nowoÂżytnych.

?

9) Rozpoznaje w? Âżyciu spoÂłecznym podstawowe reguÂły i? procedury demokratyczne oraz dostrzega przypadki ich Âłamania.

?

? 10) Stosuje podstawowe zasady prawa w? Âżyciu codziennym. Rozpoznaje wÂłasne prawa i? obowiÂązki w? Âżyciu spoÂłecznym.

?

11) Wykorzystuje wiedzĂŞ o? zasadach ustroju Rzeczypospolitej Polskiej do interpretacji elementĂłw Âżycia publicznego.

?

12) Ocenia zachowania i? postawy uczestnikĂłw Âżycia publicznego z? punktu widzenia wartoÂści i? zasad prawa.

?

13) Stosuje procedury demokratyczne w? klasie, w? szkole oraz w? Âżyciu codziennym, np. podczas podejmowania decyzji w? grupie.

?

? 14) Wspó³pracuje w? zespole z? uwzglêdnieniem podzia³u zadaù.

?

15) Jest aktywnym uczniem, bierze udzia³ w? ró¿norodnych formach dzia³aù zaproponowanych przez nauczyciela, potrafi sam zainicjowaÌ dzia³ania.

?

16) Uczestniczy w? dyskusjach, debatach, potrafi uargumentowaĂŚ swoje stanowisko, rozwaÂża argumenty strony przeciwnej.

?

17) Zna i? potrafi stosowaĂŚ prawidÂłowe zasady dyskusji, nie obraÂża.?

?

18) Biegle posÂługuje siĂŞ nowymi technologiami cyfrowymi, zdaje sobie sprawĂŞ z? zagroÂżeĂą, ktĂłre ze sobÂą niosÂą.?

?

19) KsztaÂłtuje postawĂŞ mÂłodego, aktywnego obywatela. Interesuje siĂŞ Âżyciem publicznym i? stara siĂŞ braĂŚ w? nim czynny udziaÂł: dziaÂła w? wolontariacie, uczestniczy w? wyborach do samorzÂądu klasowego i? szkolnego, symulacji wyborĂłw przeprowadzanych wg ordynacji proporcjonalnej i? wiĂŞkszoÂściowej, zarĂłwno w? wariancie jednomandatowym, jak i? wielomandatowym (³¹cznie z? liczeniem gÂłosĂłw metodÂą D’Hondta) oraz historycznych wyborĂłw z? okresu PRL z? gÂłosowaniem bez skreÂśleĂą na listĂŞ Frontu JednoÂści Narodu (waÂżne dla zrozumienia tej procedury sÂłu¿¹cej manipulacji wyborczej), w³¹cza siĂŞ w? ró¿norodne kampanie spoÂłeczne dla dobra publicznego (np. WOÂŚP, akcja pisania listĂłw w? obronie niewinnie uwiezionych organizowana przez Amnesty International), bierze udziaÂł w? debatach oksfordzkich itp.

?

20) Zna zasady postĂŞpowania ze ÂźrĂłdÂłem historycznym i? potrafi zabezpieczyĂŚ dokumenty lub przedmioty o? wartoÂści historycznej, na ktĂłre moÂże natrafiĂŚ podczas swojej pracy badawczej. Docenia ich rolĂŞ jako elementu dziedzictwa kulturowego.

?

21) Potrafi przeprowadziĂŚ krytycznÂą analizĂŞ ÂźrĂłdÂła, a? zwÂłaszcza tekstĂłw kultury.

?

22) Starannie przygotowuje siĂŞ do wybrania swojej drogi Âżyciowej, kierunku dalszego ksztaÂłcenia i? zajĂŞcia miejsca w? demokratycznym polskim spoÂłeczeĂąstwie.

?

23) Jest wraÂżliwy, empatyczny, otwarty na potrzeby drugiego czÂłowieka.

?

?

?

DziaÂł I. Wprowadzenie

?

1.? ? ? ? ? ? ? ? ? ?   Kryzys gospodarczy i spo³eczny w Polsce w drugiej po³owie XX w

?

UczeĂą:

?

a) charakteryzuje rz¹dy Edwarda Gierka (dobrobyt na kredyt, uleg³oœÌ wobec ZSRS, zmiany w konstytucji PRL w 1976 roku).

?

?

?

2.? ? ? ? ? ? ? ? ? ?   Powstanie Solidarnoœci? ? ? ? ? ? ? ? ? ? ? ? ?   . Uczeù:

?

a) przedstawia proces powstawania ruchu spoÂłecznego „SolidarnoœÌ”, jego przywĂłdcĂłw, charakter, cele i tradycje, do ktĂłrych siĂŞ odwoÂływaÂł, a takÂże jego znaczenie dla Polski i Âświata.

?

3.? ? ? ? ? ? ? ? ? ?   Stan wojenny w Polsce? ? ? ? ? ? ? ? ? ? ? ? ? ?   Uczeù:

?

a) przedstawia okolicznoÂści i skutki wprowadzenia przez wÂładze stanu wojennego 13 grudnia 1981 roku, formy walki reÂżimu PRL z wolnoÂściowymi d¹¿eniami PolakĂłw (cenzura, „nieznani sprawcy”, Kopalnia WĂŞgla Kamiennego „Wujek”, Lubin 1982 rok, zamordowanie Grzegorza Przemyka) oraz formy oporu wobec reÂżimu stanu wojennego;

?

b) charakteryzuje rolĂŞ KoÂścioÂła katolickiego w Polsce w okresie po wprowadzeniu stanu wojennego (pomoc wszystkim przeÂśladowanym, kultura bez cenzury, msze za ojczyznĂŞ, osoba bÂł. ks. Jerzego PopieÂłuszki, pielgrzymki Âśw. Jana PawÂła II do Polski w 1983 i 1987 roku).

?

4.? ? ? ? ? ? ? ? ? ?   Pierestrojka w ZSRS i jej echa w krajach bloku wschodniego? ?   9) charakteryzuje genezĂŞ i znaczenie programu „pierestrojki” MichaiÂła Gorbaczowa;

?

a)) wyjaÂśnia pojĂŞcie uwÂłaszczenia nomenklatury na przykÂładzie polityki rzÂądu MieczysÂława Rakowskiego (1988–1989).

?

5)? ? ? ? ? ? ? ? ? ?   W samo poÂłudnie 4 czerwca…  UczeĂą:

?

a)) przedstawia g³ówne wydarzenia zwi¹zane z prze³omem 1989 roku w Polsce (Okr¹g³y Stó³, wybory 4 czerwca 1989 roku, wybór gen. Wojciecha Jaruzelskiego na prezydenta PRL, rz¹d Tadeusza Mazowieckiego); wyjaœnia pojêcie wyborów kontraktowych;

?

b)) dokonuje bilansu rzÂądĂłw komunistycznych w Polsce, wskazujÂąc na ich skutki w warstwie kultury, Âżycia spoÂłecznego i gospodarczego.

?

6)? ? ? ? ? ? ? ? ? ?   Polska transformacja ustrojowa

?

a) wskazuje, na czym polegaÂła transformacja gospodarczo-ustrojowa realizowana w Polsce po 1989 roku, na przykÂładzie zaÂłoÂżeĂą oraz implementacji planu Sachsa-Balcerowicza;

?

b) wyjaœnia ró¿nice miêdzy prywatyzacj¹ a reprywatyzacj¹;

?

c) wyjaÂśnia znaczenie walki z korupcjÂą dla kultury politycznej i efektywnoÂści gospodarczej paĂąstwa;

?

d) charakteryzuje zmiany dokonane w konstytucji Polski w 1989 roku;

?

e) charakteryzuje genezĂŞ, przebieg i konsekwencje „wojny na gĂłrze” w 1990 roku (pierwsze powszechne wybory prezydenckie w 1990 roku i zwyciĂŞstwo Lecha Wa³êsy).

?

?

?

?

?

7)? ? ? ? ? ? ? ? ? ?   Integracja europejska?   Uczeù:

?

a) charakteryzuje kolejne etapy integracji europejskiej po 1992 roku (traktat z Maastricht, powstanie Unii Europejskiej, wprowadzenie waluty euro).

?

b) charakteryzuje znaczenie 1991 roku w najnowszej historii Polski (pierwsze wolne wybory parlamentarne, powoÂłanie rzÂądu Jana Olszewskiego);

?

.

?

8)? ? ? ? ? ? ? ? ? ?   Prawa cz³owieka oraz ich ochrona w Polsce i na œwiecie. System prawny. ? ? ? ? ? ?   I

?

a) wyjaœnia podstawy i treœÌ praw cz³owieka oraz ich zwi¹zek z dziedzictwem cywilizacji zachodniej (inspiracje p³yn¹ce z chrzeœcijaùstwa oraz z nauki o prawie naturalnym siêgaj¹cej czasów grecko-rzymskich);

?

b) przedstawia zasady ogĂłlne i katalog praw czÂłowieka wynikajÂące z Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r., sÂądowe Âśrodki ochrony praw i wolnoÂści w Rzeczypospolitej Polskiej oraz sposĂłb dziaÂłania Rzecznika Praw Obywatelskich.

?

c) wykorzystuje swojÂą wiedzĂŞ o doktrynie praw czÂłowieka do scharakteryzowania praw i wolnoÂści podanych w Powszechnej deklaracji praw czÂłowieka ONZ z 1948 roku i Europejskiej konwencji praw czÂłowieka Rady Europy z 1950 roku oraz ograniczeĂą w ich wykonywaniu i zwiÂązanych z nimi obowiÂązkĂłw.

?

9 Polska w Unii Europejskiej i NATO. Wojna z terroryzmem.

?charakteryzuje znaczenie wst?pienia Polski do NATO w 1999 roku i do Unii Europejskiej w 2004 roku.

a) wyja?nia poj?cie terroryzmu oraz przedstawia genez i najwa?niejsze etapy „wojny z terroryzmem” (Afganistan, Irak).

?

Prace kontrolne – tematyka, kryteria oceniania, terminy.

?

?

?

Tematy prac kontrolnych – obwi?zuje wyb?r jednego z zaproponowanych

?

1.Om?w drog?? przyst?pienia Polski do UE

?

2.Prawa cz?owieka i ochrona ich praw w Polsce.

?

? 3.Media jako czwarta w?adza.

?

?

?

Kryteria oceny

Zebranie informacji – 2-3 strony A

?Kompozycja pracy – uporz?dkowany uk?ad i sp?jno??

?

?Bogata charakterystyka problem?w

?

? Samodzielne wnioski i podsumowanie pracy

?

ww. kryteria oceny odpowiadaj? kryteriom wymagan? na poziomach konieczne – bardzo dobre ( oceny dopuszczaj?cy – celuj?cy)

?

Termin z?o?enia prac

?

Prace nale?y sk?ada? ?w terminie do 30.05.2024( u dyrektora szko?y)

?

?W przypadku oceny negatywnej z pracy kontrolnej, poprawione prace nale?y z?o?y?? do 10.06.2024r.

?

?